Κρήτη | ολοκληρώθηκαν η Ημερίδα & το Περιφερειακό Εργαστήριο Κυκλικής Οικονομίας
Επιτυχώς ολοκληρώθηκαν η Ημερίδα Ενημέρωσης και το Περιφερειακό Εργαστήριο Κυκλικής Οικονομίας στην Κρήτη που συνδιοργανώθηκαν από το Πράσινο Ταμείο, το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), την Περιφέρεια Κρήτης και τον Ενιαίο Σύνδεσμο Διαχείρισης Απορριμμάτων Κρήτης (ΕΣΔΑΚ) από τις 20 έως και τις 22 Απριλίου 2026, στο Ηράκλειο, στο Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο – ΕΛΜΕΠΑ (Περιοχή Εσταυρωμένος), στο πλαίσιο του Έργου LIFE-IP CEI-Greece – LIFE18 IPE/GR/000013 «Εφαρμογή της Κυκλικής Οικονομίας στην Ελλάδα».
Το Έργο συντονίζεται από το ΥΠΕΝ και υλοποιείται σε συνεργασία με 19 στρατηγικούς εταίρους, συμπεριλαμβανομένου του Πράσινου Ταμείου. Απώτερος στόχος του LIFE-IP CEI-Greece είναι η συμβολή στην υλοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Διαχείρισης Αποβλήτων, του Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης Δημιουργίας Αποβλήτων και της Εθνικής Στρατηγικής για την Κυκλική Οικονομία.
Συγκεκριμένα, η Ημερίδα πραγματοποιήθηκε στις 20 Απριλίου, με 104 συμμετέχοντες και στόχο την παρουσίαση του Έργου LIFE-IP CEI-Greece, την ανάδειξη επιτυχημένων πρακτικών κυκλικής οικονομίας που δύναται να εφαρμοστούν στην Κρήτη και την εν γένει καλύτερη κατανόηση των θεμάτων που άπτονται αυτής.
Στο πλαίσιο της ημερίδας απηύθυναν χαιρετισμό οι κ.κ. Νικόλαος Ξυλούρης, Αντιπεριφερειάρχης Περιβάλλοντος και Ιωάννης Αναστασάκης, Αντιπεριφερειάρχης Κλιματικής Αλλαγής και Βιώσιμης Κινητικότητας της Περιφέρειας Κρήτης, Μανώλης Γραφάκος, Γενικός Γραμματέας Συντονισμού Διαχείρισης Αποβλήτων του ΥΠΕΝ, Ιωάννης Ανδρουλάκης, Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Πράσινου Ταμείου, Νικόλαος Κατσαράκης, Πρύτανης στο ΕΛΜΕΠΑ και Μαρία Κοζυράκη, Γραμματέας της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης.
Ακολούθησε η ενότητα των παρουσιάσεων, στο πλαίσιο της οποίας η κα Μαίρη Πλατή, Υπεύθυνη Διαχείρισης του Έργου LIFE-IP CEI-Greece στο ΥΠΕΝ, παρουσίασε τις δράσεις και τα αποτελέσματα του έργου. Ο Δρ. Αθανάσιος Μαλάμος, Αντιπρύτανης Έρευνας και Καινοτομίας του ΕΛΜΕΠΑ, ανέδειξε το ερευνητικό και καινοτόμο έργο του ιδρύματος με άμεση εφαρμογή στην κυκλική οικονομία. Η κα Ευγενία Στυλιανού, Προϊσταμένη της Αυτοτελούς Διεύθυνσης Κλιματικής Αλλαγής της Περιφέρειας Κρήτης, μίλησε για την αξιοποίηση των πόρων του Πράσινου Ταμείου με στόχο την προσαρμογή του νησιού στις προκλήσεις της κλιματικής αλλαγής. Η κα Μαριάνθη Λιάπη, Αρχιτέκτων, Ερευνήτρια και Υπεύθυνη σχεδιασμού και διαχείρισης ερευνητικών προγραμμάτων στο Εργαστήριο Μεταβαλλόμενων Ευφυών Περιβαλλόντων της Σχολής Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πολυτεχνείου Κρήτης, εξήγησε πώς τα makerspaces ως χώροι συνεργασίας, λειτουργούν και ως ολοκληρωμένοι χώροι εκπαίδευσης για την κυκλική οικονομία. Ο Δρ. Αλέξανδρος Στεφανάκης, Κτηνίατρος και Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου στα Βιοερευνητικά Εργαστήρια, αναφέρθηκε στην εφαρμογή των αρχών κυκλικής οικονομίας στον τομέα της κτηνοτροφίας και παρουσίασε το έργο LIFE MiCliFeed που πραγματεύεται τη μεσογειακή διατροφή των μηρυκαστικών ενάντια στην κλιματική αλλαγή.
Στη συνέχεια, η κα Ιωάννα Γιακουμάκη, Μηχανολόγος Μηχανικός στον ΕΣΔΑΚ, μίλησε για τα έργα διαχείρισης στερεών αποβλήτων που σχεδιάζονται και υλοποιούνται στην Περιφέρεια Κρήτης. Ο κ. Αντώνης Παπαδεράκης, Ειδικός Σύμβουλος Καινοτομίας της Περιφέρειας Κρήτης, παρουσίασε το Παρατηρητήριο Καινοτόμου Επιχειρηματικότητας της Περιφέρειας. Ο κ. Γιώργος Αραμπατζής, Αναπληρωτής Καθηγητής στη Σχολή Μηχανικών Παραγωγής και Διοίκησης του Πολυτεχνείου Κρήτης, αναφέρθηκε στο έργο CSSBoost και τις καινοτόμες κυκλικές συστημικές λύσεις που εφαρμόζονται στην πράξη. Η ημερίδα ολοκληρώθηκε με την παρουσίαση του κ. Γιώργου Αμανάκη, Διευθυντή Ανακύκλωσης στα Πλαστικά Κρήτης, με αντικείμενο τις εφαρμογές κυκλικής οικονομίας που εφαρμόζει η εταιρεία του. Την εκδήλωση συντόνισε η κα Κέλλη Κολιγιώργα, Υπεύθυνη Επικοινωνίας του LIFE-IP CEI-Greece στο Πράσινο Ταμείο.
Από τις 20 έως τις 22 Απριλίου πραγματοποιήθηκε το Περιφερειακό Εργαστήριο Οικοδόμησης Δυναμικού με συνολικά 158 συμμετέχοντες και στόχο την κατάρτιση των ενδιαφερομένων μερών που καλούνται να σχεδιάσουν και να εφαρμόσουν κυκλικές λύσεις διαχείρισης αποβλήτων.
Η πρώτη ημέρα του εργαστηρίου επικεντρώθηκε στη θεματική «ΟΤΑ & Κυκλική Οικονομία», στο πλαίσιο της οποίας παρουσιάστηκε το θεσμικό πλαίσιο διαχείρισης αποβλήτων από την κα Φαίη Νάκου, Μηχανολόγο Μηχανικό και Εμπειρογνώμωνα στο ΥΠΕΝ. Ο Δρ. Φίλιππος Κυρκίτσος, Πρόεδρος της Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης, πραγματοποίησε παρουσιάσεις για τα οικονομικά εργαλεία κυκλικής οικονομίας και το σύστημα Πληρώνω-Όσο-Πετάω (ΠΟΠ), τις δράσεις πρόληψης και τα Ολοκληρωμένα Πράσινα Σημεία, ενώ η κα Ζωή Γαϊτανάρου, Εμπειρογνώμων Διαχείρισης Αποβλήτων του έργου στο Πράσινο Ταμείο, μίλησε για τις Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις.
Στη συνέχεια, ο κ. Ανδρέας Σωτηρόπουλος, Περιβαλλοντολόγος (MSc) στην TERRA NOVA Ε.Π.Ε. Περιβαλλοντική Τεχνική Συμβουλευτική, αναφέρθηκε στα Επικίνδυνα Οικιακά Απόβλητα, η κα Δέσποινα Μπακογιάννη, Project Manager στο Δίκτυο Αειφόρων Νήσων (ΔΑΦΝΗ), μίλησε για τη διαλογή στην πηγή και την αποκομιδή πόρτα-πόρτα, ενώ η κα Ευγενία Καραπάτσιου, Περιβαλλοντολόγος (MSc) της ΔΙ.Α.ΔΥ.ΜΑ. Α.Ε. – Διαχείρισης Απορριμμάτων Δυτικής Μακεδονίας, πραγματοποίησε παρουσίαση για τα Κέντρα Δημιουργικής Επαναχρησιμοποίησης Υλικών (ΚΔΕΥ).
Οι εργασίες της πρώτης ημέρας ολοκληρώθηκαν με συζήτηση για την εφαρμογή ολοκληρωμένης διαχείρισης απορριμμάτων στους Δήμους της Περιφέρειας Κρήτης, ομιλητές τους κ.κ. Στέλιο Σπανουδάκη, Αντιδήμαρχο Περιβάλλοντος, Κυκλικής Οικονομίας και Ποιότητας Ζωής του Δήμου Ρεθύμνης και Καλλιόπη Φρονιμάκη, Υπάλληλο της Διεύθυνσης Καθαριότητας του Δήμου Ηρακλείου με ειδίκευση στη διαχείριση απορριμμάτων και συντονιστή τον κ. Φίλιππο Κυρκίτσο. Οι ομιλητές αναφέρθηκαν στο νομοθετικό πλαίσιο, τις οικονομικές επιπτώσεις, τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, την βελτιστοποίηση αποκομιδής, τα διοικητικά και τα θεσμικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι δήμοι. Η συζήτηση ολοκληρώθηκε, τονίζοντας ότι το σύστημα ΠΟΠ είναι μονόδρομος και η διαχείριση απορριμμάτων αλλάζει χαρακτήρα, μεταβαίνοντας από την απλή αποκομιδή και ταφή στην επιστημονική διαχείριση, την εκπαίδευση του πολίτη και την επιχειρηματικότητα.
Τη δεύτερη ημέρα του εργαστηρίου με θέμα: «Κυκλική Οικονομία στον Τομέα της Αγροδιατροφής στην Κρήτη» πραγματοποιήθηκαν παρουσιάσεις για τη βιοοικονομία από την κα Νίκη Ζολώτα, Χημικό Μηχανικό στο Δίκτυο Αειφόρων Νήσων (ΔΑΦΝΗ), τις αλυσίδες αξίας στη διαχείριση των αγροδιατροφικών αποβλήτων από την κα Μαρία Αρυμπλιά, Ερευνήτρια στο Πολυτεχνείο Κρήτης, τις εφαρμογές κυκλικής οικονομίας στους Μύλους Κρήτης από τον κ. Αλέξανδρο Μαρκαντωνάκη, Διευθύνοντα Σύμβουλο, καθώς και την κυκλική οικονομία στο πλαίσιο των Προγραμμάτων Διευρυμένης Ευθύνης Παραγωγού (ΠΔΕΠ) και τα Νέα Συστήματα Εναλλακτικής Διαχείρισης με έμφαση στα γεωργικά πλαστικά και στα φυτοφάρμακα από την κα Ρουμπίνη Μαρίνη, Υπεύθυνη του Έργου LIFE-IP CEI-Greece στον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ).
Στη συνέχεια ο κ. Ανδρέας Σωτηρόπουλος πραγματοποίησε εισήγηση για τη βιομηχανική συμβίωση, η Δρ Χρύσα Παγκάλου, Γενική Διευθύντρια της ΕΤΑΜ Α.Ε., παρουσίασε το Ευρωπαϊκό Έργο PROMOFER για τη βελτίωση των διαδικασιών ζύμωσης για την παραγωγή βιοπλαστικών, η Δρ Αγγελική Μαραγκάκη, Μηχανικός Ορυκτών Πόρων, μίλησε για τις πράσινες τεχνολογίες για την παραγωγή προϊόντων προστιθέμενης αξίας και η κα Ειρήνη Χουδετσανάκη, Πρόεδρος της Αγροδιατροφικής Σύμπραξης της Περιφέρειας Κρήτης, πραγματοποίησε παρουσίαση με θέμα την Κρήτη ως Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026.
Οι εργασίες της δεύτερης ημέρας του εργαστηρίου ολοκληρώθηκαν με συζήτηση για την απώλεια και τα απόβλητα τροφίμων στον αγροδιατροφικό τομέα, με ομιλητές τους κ.κ. Γιώργο Αραμπατζή, Αλέξανδρο Μαρκαντωνάκη, Ειρήνη Χουδετσανάκη και Μιχάλη Τζαγκαράκη, Διευθυντή Επικοινωνίας και Marketing στα σουπερμάρκετ Χαλκιαδάκης και συντονιστή τον κ. Κώστα Αμπελιώτη, Καθηγητή στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο. Συζητήθηκε η ποιότητα των πρώτων υλών και των υποπροϊόντων, η σημασία της ανάλυσης του κύκλου ζωής για την αποτίμηση του περιβαλλοντικού, οικονομικού και κοινωνικού αποτυπώματος, ο ρόλος των σουπερμάρκετ και η ενημέρωση του καταναλωτή για την πρόληψη της σπατάλης τροφίμων, η ανάγκη περιφερειακής στρατηγικής αλλά και η δυνατότητα ενεργειακής αξιοποίησης της βιομάζας. Η συζήτηση ολοκληρώθηκε με τον προβληματισμό για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην πρωτογενή παραγωγή, ενώ τονίστηκε ότι ο αγροτικός τομέας είναι ο πρώτος που επηρεάζεται και απαιτείται συστημικός ανασχεδιασμός και ενίσχυση της
ανθεκτικτότητας των συστημάτων παραγωγής για την αντιμετώπιση των
μελλοντικών προκλήσεων.
Η τρίτη ημέρα του εργαστηρίου αφορούσε στην κυκλική οικονομία και στον τουρισμό. Κατά την έναρξη των εργασιών, η κα Ζωή Γαϊτανάρου και ο κ. Δημήτρης Χωματίδης, Εμπειρογνώμονας Κυκλικής Οικονομίας και Πληροφοριακών Συστημάτων του έργου στο Πράσινο Ταμείο, συντόνισαν τη διεξαγωγή επιτραπέζιου παιχνιδιού κυκλικής επιχειρηματικότητας με την ενεργό συμμετοχή εκπαιδευτικών και μαθητών του Πρότυπου ΓΕΛ Ηρακλείου και ενδιαφερομένων και τη συμβολή εταίρων του LIFE-IP CEI-Greece.
Στη συνέχεια, ο κ. Φίλιππος Κυρκίτσος παρουσίασε καλές πρακτικές στον κλάδο του τουρισμού, την πλατφόρμα Zero Waste HORECA και τις βιώσιμες προμήθειες σε επιχειρήσεις HORECA, η κα Έμμα Ευμορφίδη, συνιδρύτρια της εταιρείας Thiswasasheet, μίλησε για την κυκλική επιχειρηματικότητα στον τουρισμό και η κα Λίτσα Φραγκιαδουλάκη, εκ μέρους της Αναπτυξιακής Κρήτης, παρουσίασε την Πρόσκληση υποβολής αιτήσεων χρηματοδότησης για την Δράση «Ενίσχυση υφιστάμενων επιχειρήσεων της Περιφέρειας Κρήτης για εφαρμογή διεργασιών φιλικών προς το περιβάλλον» – «ΕΠΙΧΕΙΡΩ ΠΡΑΣΙΝΑ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ», στο πλαίσιο του Προγράμματος «ΚΡΗΤΗ» 2021-2027, ενώ ο κ. Κώστας Αμπελιώτης, αναφέρθηκε στη μείωση σπατάλης τροφίμων στον τουριστικό κλάδο.
Οι εργασίες της τελευταίας ημέρας ολοκληρώθηκαν με συζήτηση για τις ευκαιρίες και τις προκλήσεις της κυκλικής οικονομίας στις τουριστικές επιχειρήσεις, με ομιλήτριες τις κ.κ. Δανάη Αντωνάκη, Διευθύντρια Βιώσιμης Ανάπτυξης του Ομίλου Phāea και Έμμα Ευμορφίδη και συντονιστή τον κ. Δημήτρη Χωματίδη. Η συζήτηση επικεντρώθηκε στην εφαρμογή της κυκλικής οικονομίας και της αναγεννητικής φιλοξενίας στον τουριστικό τομέα της Κρήτης, στα οφέλη των κυκλικών συνεργειών και στην δημιουργική επαναχρησιμοποίηση, καταλήγοντας στο γεγονός ότι η μετάβαση στην κυκλική οικονομία απαιτεί στρατηγική, συνεργασία μεταξύ ανταγωνιστών και τοπικών φορέων, καθώς και μετατροπή των περιβαλλοντικών προκλήσεων σε ευκαιρίες καινοτομίας. Το τριήμερο εργαστήριο συντονίστηκε από τον κ. Δημήτρη Χωματίδη.
Περισσότερες πληροφορίες για το LIFE-IP CEI-Greece είναι διαθέσιμες στην ιστοσελίδα μας www.circulargreece.gr και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης:
