Ψηφιακό ευρώ | από το 2027 το πιλοτικό πρόγραμμα
Στην πιο κρίσιμη φάση προετοιμασίας του ψηφιακού ευρώ εισέρχεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), επιλέγοντας 36 παρόχους υπηρεσιών πληρωμών από ολόκληρη την Ευρωζώνη για να συμμετάσχουν στο πιλοτικό πρόγραμμα που θα πραγματοποιηθεί το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Η δωδεκάμηνη δοκιμή φιλοδοξεί να αποτελέσει την πρώτη ολοκληρωμένη αξιολόγηση του νέου ψηφιακού μέσου πληρωμών σε πραγματικές συνθήκες, πριν ληφθούν οι τελικές αποφάσεις για την ενδεχόμενη κυκλοφορία του.
Η ανακοίνωση της ΕΚΤ σηματοδοτεί ένα ακόμη σημαντικό ορόσημο στο πολυετές εγχείρημα του Ευρωσυστήματος για τη δημιουργία ενός δημόσιου, ψηφιακού μέσου πληρωμών που θα συμπληρώνει -και όχι θα αντικαθιστά- τα μετρητά, προσφέροντας στους πολίτες και στις επιχειρήσεις μια ασφαλή ευρωπαϊκή εναλλακτική λύση στις ηλεκτρονικές πληρωμές.
Έντονο ενδιαφέρον από την αγορά
Η πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2026 και συγκέντρωσε περισσότερες από 50 αιτήσεις από τράπεζες, εταιρείες πληρωμών και fintech επιχειρήσεις. Τελικά επιλέχθηκαν 36 πάροχοι, οι οποίοι καλύπτουν ευρύ φάσμα επιχειρηματικών μοντέλων και γεωγραφικών περιοχών της Ευρωζώνης.
Σύμφωνα με την ΕΚΤ, το μεγάλο ενδιαφέρον του ιδιωτικού τομέα επιβεβαιώνει ότι η αγορά προετοιμάζεται ενεργά για τη νέα εποχή των ψηφιακών πληρωμών. Όπως δήλωσε το μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΕΚΤ, Πιέρο Τσιπολόνε, «το ισχυρό ενδιαφέρον της αγοράς δείχνει την ετοιμότητα του ιδιωτικού τομέα να συμμετάσχει ενεργά και να προχωρήσει γρήγορα το έργο του ψηφιακού ευρώ».
Πώς θα γίνουν οι δοκιμές
Το πιλοτικό πρόγραμμα θα υλοποιηθεί από την ΕΚΤ και τις 19 εθνικές κεντρικές τράπεζες της Ευρωζώνης, μεταξύ των οποίων και η Τράπεζα της Ελλάδος.
Στις δοκιμές θα συμμετάσχουν εργαζόμενοι της ΕΚΤ και των εθνικών κεντρικών τραπεζών, αλλά και επιλεγμένες επιχειρήσεις, όπως ηλεκτρονικά καταστήματα, καφετέριες, εστιατόρια και άλλοι πάροχοι καθημερινών υπηρεσιών.
Οι χρήστες θα πραγματοποιούν δοκιμαστικές συναλλαγές:
- από άτομο σε άτομο (person-to-person),
- από καταναλωτή προς επιχείρηση,
- σε φυσικά καταστήματα,
- μέσω Software Point of Sale,
- στο ηλεκτρονικό εμπόριο,
- μέσω κινητού τηλεφώνου,
- τόσο online όσο και offline.
Η δυνατότητα πληρωμών χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο αποτελεί μία από τις βασικές καινοτομίες του ψηφιακού ευρώ, καθώς η ΕΚΤ επιδιώκει να προσομοιάζει όσο το δυνατόν περισσότερο στη χρήση των μετρητών.
Τι θα κάνουν οι πάροχοι
Οι 36 συμμετέχοντες δεν θα έχουν όλοι τον ίδιο ρόλο. Ορισμένοι θα αναλάβουν την παροχή υπηρεσιών προς τους χρήστες, επιτρέποντας το άνοιγμα δοκιμαστικών λογαριασμών και την πραγματοποίηση συναλλαγών.
Άλλοι θα προετοιμάσουν τις επιχειρήσεις ώστε να μπορούν να αποδέχονται πληρωμές σε ψηφιακό ευρώ, ενώ αρκετοί θα αναλάβουν και τις δύο λειτουργίες, ώστε να αξιολογηθεί συνολικά η λειτουργία του οικοσυστήματος πληρωμών.
Δεν θα είναι ακόμη «πραγματικό» ευρώ
Η ΕΚΤ διευκρινίζει ότι η beta έκδοση που θα χρησιμοποιηθεί στο πιλοτικό πρόγραμμα θα είναι ιδιαίτερα κοντά, από τεχνικής και λειτουργικής πλευράς, στο τελικό μοντέλο που προβλέπει το υπό διαμόρφωση ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο.
Ωστόσο, το ψηφιακό ευρώ που θα χρησιμοποιηθεί στις δοκιμές δεν θα έχει ακόμη καθεστώς νόμιμου χρήματος και θα χρησιμοποιείται αποκλειστικά στο πλαίσιο της πιλοτικής διαδικασίας.
Το χρονοδιάγραμμα
Η πιλοτική φάση θα ξεκινήσει το δεύτερο εξάμηνο του 2027 και θα διαρκέσει δώδεκα μήνες.
Τα αποτελέσματά της θα αξιοποιηθούν για τη βελτίωση του τεχνικού σχεδιασμού, της ασφάλειας, της ευχρηστίας και της εμπειρίας των χρηστών, πριν η ΕΚΤ αποφασίσει τα επόμενα βήματα.
Παράλληλα, οι 36 επιλεγμένοι πάροχοι θα συνεργαστούν με τις εθνικές κεντρικές τράπεζες για την προετοιμασία των δοκιμών, την ολοκλήρωση των τεχνικών διασυνδέσεων και την αξιολόγηση όλων των επιχειρησιακών διαδικασιών.
Το μεγάλο διακύβευμα
Το ψηφιακό ευρώ αποτελεί μία από τις σημαντικότερες πρωτοβουλίες της ΕΚΤ για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής στρατηγικής αυτονομίας στις πληρωμές.
Η κεντρική τράπεζα επιδιώκει να προσφέρει ένα δημόσιο, ασφαλές και πανευρωπαϊκό μέσο ηλεκτρονικών πληρωμών, σε μια περίοδο κατά την οποία η ευρωπαϊκή αγορά εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από διεθνή δίκτυα και ιδιωτικές πλατφόρμες πληρωμών.
Η τελική απόφαση για την έκδοση του ψηφιακού ευρώ θα ληφθεί μόνο αφού ολοκληρωθεί το σχετικό ευρωπαϊκό νομοθετικό πλαίσιο και αξιολογηθούν τα αποτελέσματα του πιλοτικού προγράμματος. Σύμφωνα με τον σημερινό σχεδιασμό της ΕΚΤ, το Ευρωσύστημα επιδιώκει να είναι τεχνικά έτοιμο για μια πιθανή πρώτη έκδοση του ψηφιακού ευρώ το 2029.
