«Κουμπαράς για τα παιδιά» | τι προβλέπει το νομοσχέδιο

Tους όρους δημιουργίας και λειτουργίας του νέου κουμπαρά για τα παιδιά, ο οποίος είχε ανακοινωθεί από τον πρωθυπουργό στο βήμα της ΔΕΘ, περιγράφει νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Σημειώνεται πως το νομοσχέδιο θα παραμείνει σε δημόσια διαβούλευση έως την 1η Νοεμβρίου 2026, με σκοπό να νομοθετηθεί εντός του ίδιου μήνα.

Το νομοσχέδιο προβλέπει τη δημιουργία Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων, στον οποίο θα μπορούν να καταβάλλονται εισφορές έως 10.000 ευρώ ετησίως από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο, με το Δημόσιο να συνεισφέρει ισόποσα έως 1.200 ευρώ τον χρόνο, ποσό που θα αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία.

Τα κεφάλαια θα επενδύονται σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα, με δυνατότητα επιλογής επενδυτικού προφίλ ανάλογα με τον βαθμό κινδύνου, ενώ οι αναλήψεις θα απαγορεύονται κατά κανόνα πριν από τη συμπλήρωση του 18ου έτους.

Προβλέπονται, παράλληλα, φορολογικές απαλλαγές για τις εισφορές, την κρατική συνεισφορά και τις επενδυτικές αποδόσεις, καθώς και η δυνατότητα του δικαιούχου, μετά την ενηλικίωσή του, να αναλάβει ή να μεταφέρει τα κεφάλαια σε καταθετικό ή επενδυτικό λογαριασμό.

Αναλυτικά:

Δημιουργία του Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων

Για κάθε παιδί που γεννιέται στην Ελλάδα ή αποκτά δικαίωμα υπαγωγής στον λογαριασμό, ο ασκών τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια δύναται να ανοίξει έναν μοναδικό Ατομικό Επενδυτικό Λογαριασμό Ανηλίκων.

Η διαδικασία δημιουργίας του Α.Ε.Λ.Α. εκκινεί με αίτηση του ασκούντος τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια στον πάροχο εφόσον το παιδί δεν έχει συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας του κατά τον χρόνο της αίτησης και ολοκληρώνεται μέσω της διαλειτουργικότητας των πληροφοριακών συστημάτων του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, του Μητρώου Πολιτών του Υπουργείου Εσωτερικών και κάθε άλλης αρμόδιας δημόσιας αρχής.

Ο λογαριασμός συνδέεται με τον μοναδικό αριθμό φορολογικής ή κοινωνικοασφαλιστικής ταυτοποίησης του δικαιούχου. Πρόσωπα που ασκούν τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια άνω του ενός δικαιούχου μπορούν να διαχειρίζονται περισσότερους λογαριασμούς.

Διαχείριση του Ατομικού Επενδυτικού Λογαριασμού Ανηλίκων

Μέχρι την ενηλικίωση του δικαιούχου, η διαχείριση του Α.Ε.Λ.Α. ασκείται από το πρόσωπο ή τα πρόσωπα που ασκούν τη γονική μέριμνα ή την επιμέλειά του, αποκλειστικά προς το συμφέρον του δικαιούχου.

Οι ασκούντες τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια επιλέγουν ελεύθερα για τη διαχείριση του Α.Ε.Λ.Α. έναν από τους παρόχους ή την αυτοδιαχείριση του λογαριασμού. Η διαχείριση του λογαριασμού μπορεί να περιλαμβάνει: αυτοδιαχειριζόμενο επενδυτικό λογαριασμό, επενδυτικό προϊόν ή υπηρεσία πιστωτικού ιδρύματος, επενδυτικό προϊόν ή υπηρεσία Επιχείρησης Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών, ασφαλιστικό ή επενδυτικό προϊόν ασφαλιστικής επιχείρησης. Η επιλογή του παρόχου ή του τρόπου διαχείρισης δεν επηρεάζει τη φορολογική μεταχείριση, το δικαίωμα συνεισφοράς του Δημοσίου ή τη φορητότητα του λογαριασμού και των περιουσιακών στοιχείων που έχουν αποκτηθεί και συνδέονται με τη λειτουργία του.

Εισφορές

Στον Ατομικό Επενδυτικό Λογαριασμό Ανηλίκων μπορούν να καταβάλλονται εισφορές από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο. Το συνολικό ποσό των εισφορών ανά λογαριασμό δεν δύναται να υπερβαίνει τις 10.000 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος.

Πώς συνεισφέρει το Δημόσιο

Το ελληνικό Δημόσιο καταβάλλει υπέρ κάθε δικαιούχου επενδυτικού λογαρισμού ποσό ίσο με το 100% των επιλέξιμων εισφορών, που καταβάλλονται στον λογαριασμό, με μέγιστο ποσό 1.200 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος. Το μέγιστο ποσό αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία.

Η συνεισφορά του Δημοσίου καταβάλλεται σε μηνιαία βάση για εισφορές έως 100 ευρώ ανά μήνα. Εφόσον καταβάλλονται ποσά υψηλότερα σε ορισμένους μήνες και χαμηλότερα σε άλλους, πραγματοποιείται ετήσια εκκαθάριση για εισφορές που καταβλήθηκαν έως την 31η Δεκεμβρίου του ίδιου ημερολογιακού έτους. Η ΑΑΔΕ πιστώνει το ποσό της συνεισφοράς του Δημοσίου στον επενδυτικό λογαριασμό εντός 30 ημερολογιακών ημερών από την αμετάκλητη πίστωση της επιλέξιμης εισφοράς στον λογαριασμό.

Επενδυτικές επιλογές

Τα κεφάλαια του ατομικού επενδυτικού λογαριασμού ανηλίκων επενδύονται αποκλειστικά σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα και επενδυτικά προϊόντα. Επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα και επενδυτικά προϊόντα είναι τα αμοιβαία κεφάλαια και διαπραγματεύσιμα αμοιβαία κεφάλαια (ETF) που θεωρούνται Οργανισμοί Συλλογικών Επενδύσεων σε Κινητές Αξίες (ΟΣΕΚΑ), μετοχές και ομόλογα που διαπραγματεύονται σε ρυθμιζόμενες αγορές της Ευρωπαϊκής Ενωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, καθώς και καταθέσεις και αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς, εντός του προβλεπόμενου ορίου μετρητών.

Εξαιρούνται προϊόντα υψηλού κινδύνου, πολύπλοκα χρηματοοικονομικά προϊόντα και προϊόντα χωρίς υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο ή με υποκείμενο περιουσιακό στοιχείο υψηλού ρίσκου ή πολύπλοκο, συμπεριλαμβανομένων ως εξαιρούμενων, ιδίως, των κρυπτοστοιχείων και προϊόντων των οποίων η αξία εξαρτάται αποκλειστικά ή κυρίως από κρυπτοστοιχεία, μετοχών που διαπραγματεύονται μόνον σε πολυμερείς μηχανισμούς διαπραγμάτευσης, προϊόντων μόχλευσης και παραγώγων εκτός πλαισίου Ο.Σ.Ε.Κ.Α., δομημένων προϊόντων και συμμετοχών σε οργανισμούς εναλλακτικών επενδύσεων, στους οποίους δεν συμπεριλαμβάνονται οι Ο.Σ.Ε.Κ.Α.

Η διακράτηση μετρητών δεν μπορεί να υπερβαίνει το 5% της συνολικής αξίας του χαρτοφυλακίου εκτός από προσωρινές αποκλίσεις που οφείλονται σε τεχνικούς λόγους, εισφορές ή μεταβιβάσεις κεφαλαίων. Ως μετρητά νοούνται οι καταθέσεις και τα αμοιβαία κεφάλαια χρηματαγοράς μαζί.

Οποιος διαχειρίζεται τον επενδυτικό λογαριασμό μπορεί να επιλέγει ανάμεσα σε τέσσερα επενδυτικά προφίλ, ανάλογα με τον κίνδυνο που επιθυμεί να αναλάβει: συντηρητικό, με 100% επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και 0% μετοχές, ισορροπημένο, με 70% και 30% αντίστοιχα, αναπτυξιακό, με 30% και 70% και δυναμικό, με 0% σταθερό εισόδημα και 100% μετοχές.

Επενδυτικό προφίλ	Επενδύσεις σταθερού εισοδήματος	Επενδύσεις σε μετοχές
Συντηρητικό	100%	0%
Ισορροπημένο	70%	30%
Αναπτυξιακό	30%	70%
Δυναμικό	0%	100%

Σε περίπτωση που οι ασκούντες τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια του δικαιούχου δεν επιλέξουν επενδυτική στρατηγική, τα κεφάλαια του λογαριασμού τοποθετούνται σε προεπιλεγμένη επενδυτική επιλογή. Η προεπιλεγμένη επενδυτική επιλογή αποτελεί επενδυτικό προϊόν μακροχρόνιου ορίζοντα, συντηρητικού προφίλ εγγυημένου κεφαλαίου τόσο ως προς τις εισφορές όσο και ως προς τη συνεισφορά του Δημοσίου, προσαρμοζόμενο στον χρόνο που απομένει έως τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας του δικαιούχου.

Το συνολικό ετήσιο κόστος της προεπιλεγμένης επενδυτικής επιλογής δεν δύναται να υπερβαίνει ποσοστό μηδέν κόμμα πενήντα τοις εκατό (0,50 %) της αξίας του ενεργητικού που αποτελείται από το σύνολο των κεφαλαίων, ήτοι εισφορές σύμφωνα και συνεισφορά του Δημοσίου, σε ετησιοποιημένη βάση.

Κάθε πάροχος διαθέτει τουλάχιστον ένα προϊόν ανά επενδυτικό προφίλ στο οποίο προβλέπεται μηχανισμός εγγύησης που καλύπτει τόσο τις εισφορές όσο και τη συνεισφορά του Δημοσίου. Η επιλογή εγγυημένου προϊόντος, ωστόσο, δεν είναι υποχρεωτική για τη λήψη της κρατικής ενίσχυσης. Η κοστολόγησή του βασίζεται σε αντικειμενικά και διαφανή κριτήρια κινδύνου, όπως η μεταβλητότητα του χαρτοφυλακίου, το επίπεδο κάλυψης και ο χρόνος έως την ενηλικίωση.

Περιορισμός αναλήψεων

Τα κεφάλαια του επενδυτικού λογαριασμού, ήτοι οι εισφορές, η συνεισφορά του Δημοσίου και οι επενδυτικές αποδόσεις, δεν επιτρέπεται να αναληφθούν πριν από τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας του δικαιούχου. Κατ’ εξαίρεση ανάληψη μπορεί να πραγματοποιηθεί σε περίπτωση θανάτου γονέα ή του ασκούντος τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια του δικαιούχου, θανάτου του δικαιούχου του επενδυτικού λογαριασμού, σοβαρών λόγων υγείας του δικαιούχου., όπως αυτοί πιστοποιούνται από δημόσιο νοσοκομείο.

Δεν επιτρέπεται η ενεχυρίαση, η εκχώρηση, η κατάσχεση ή η με οποιονδήποτε τρόπο επιβάρυνση των δικαιωμάτων του δικαιούχου επί του λογαριασμού πριν από την ενηλικίωσή του, με την επιφύλαξη ειδικότερων διατάξεων αναγκαστικού δικαίου. Ο επενδυτικός λογαριασμός και τα περιουσιακά στοιχεία που έχουν αποκτηθεί και συνδέονται με τη λειτουργία του, συμπεριλαμβανομένων τυχόν εισφορών που έχει καταβάλει σε αυτόν ο διαχειριστής του λογαριασμού που έχει τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια του δικαιούχου, μόνος ή από κοινού με άλλο φυσικό πρόσωπο, δεν ανήκουν στην πτωχευτική περιουσία του διαχειριστή του λογαριασμού.

Σε περίπτωση που γίνει ανάληψη οποιουδήποτε ποσού από τον λογαριασμό κατά παράβαση των κανόνων, επιστρέφεται αυτόματα από τον πάροχο στο ελληνικό Δημόσιο, προ της απόδοσης ποσών στον ασκούντα τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια του δικαιούχου, το σύνολο της συνεισφοράς του Δημοσίου που έχει καταβληθεί μέχρι το χρονικό σημείο της ανάληψης, συμπεριλαμβανομένων των αποδόσεων αυτής.

Δικαιώματα του δικαιούχου κατά την ενηλικίωση

Με τη συμπλήρωση του δέκατου όγδοου 18ου έτους της ηλικίας του δικαιούχου, ο Α.Ε.Λ.Α. μετατρέπεται σε προσωπικό περιουσιακό του δικαίωμα.

Ο δικαιούχος δύναται να επιλέξει την ολική ανάληψη των κεφαλαίων του λογαριασμού ή τη μεταφορά του συνόλου των κεφαλαίων σε καταθετικό λογαριασμό του ιδίου ή τη μεταφορά του συνόλου των κεφαλαίων σε επενδυτικό λογαριασμό του ιδίου ή την ανάληψη μέρους των κεφαλαίων του λογαριασμού και τη μεταφορά του υπολοίπου σε επενδυτικό λογαριασμό του ιδίου ή σε τυπικό καταθετικό λογαριασμό του ιδίου. Η ανάληψη ή η μεταφορά κεφαλαίων δεν αποτελεί φορολογητέα πράξη.

Σε περίπτωση ολικής ή μερικής μεταφοράς σε επενδυτικό λογαριασμό, διατηρείται το πλήρες ιστορικό των επενδύσεων και η μεταφορά δεν θεωρείται νέα εισφορά.

Φορολογική Μεταχείριση

Οι εισφορές σε Α.Ε.Λ.Α. έως του ποσού των 10.000 ευρώ ανά φορολογικό έτος δεν αποτελούν φορολογητέο εισόδημα για τον ανήλικο δικαιούχο και δεν λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό εισοδηματικών ή άλλων κριτηρίων κοινωνικών παροχών.

Η καταβαλλόμενη, ανά φορολογικό έτος, συνεισφορά του Δημοσίου δεν αποτελεί φορολογητέο εισόδημα του δικαιούχου και δεν λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό εισοδηματικών ή άλλων κριτηρίων κοινωνικών παροχών.

Η ετήσια αντικειμενική δαπάνη και η δαπάνη απόκτησης περιουσιακών στοιχείων των άρθρων 31 και 32 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α΄ 167) δεν εφαρμόζονται στις καταβαλλόμενες εισφορές σε ατομικό επενδυτικό λογαριασμό ανηλίκου έως του ποσού των 10.000 ευρώ ανά φορολογικό έτος.

Οι εισφορές που καταβάλλονται από οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο στον λογαριασμό εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής του φόρου δωρεών και γονικών παροχών του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025, Α΄ 130).

Το εισόδημα από μερίσματα, τόκους και υπεραξία μεταβίβασης τίτλων, κατά την έννοια των άρθρων 36, 37 και 42 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, στον επενδυτικό λογαριασμό απαλλάσσεται από τον φόρο.

Με την επιφύλαξη ενωσιακής νομοθεσίας, δεν επιβάλλεται τέλος ή άλλη επιβάρυνση λόγω της τήρησης, μεταφοράς ή εσωτερικής αναδιάρθρωσης επενδύσεων εντός ατομικού επενδυτικού λογαριασμού ανηλίκων.

Πηγή: moneyreview.gr
Θέλμα Χατζηαθανασίου